سومین رویداد سالانه موسسه مدیریت حامیان نواندیش افرا با عنوان «ضرب‌آهنگ پایداری»، روز پنج‌شنبه ۲۳ مهرماه ۱۴۰۵، به مناسبت روز جهانی استاندارد و با محوریت «نقش استاندارد، حامیان و سرمایه انسانی در پایداری سازمان‌های نیکوکاری» برگزار شد. این رویداد با حضور بیش از ۱۸۰ نفر از مدیران سازمان‌های نیکوکاری و مردم‌نهاد، حامیان، متخصصان، فعالان اجتماعی و نمایندگان رسانه‌ها از بیش از ۱۰۰ سازمان و مجموعه، فرصتی برای بررسی چالش‌های پایداری و تبادل تجربه میان کنشگران اکوسیستم نیکوکاری فراهم کرد.
انتخاب موضوع پایداری به‌عنوان محور اصلی رویداد، در امتداد تجربه هشت‌ساله افرا در همراهی با سازمان‌های نیکوکاری و بررسی وضعیت این سازمان‌ها در بحران‌های اخیر صورت گرفت. یافته‌های افرا از وضعیت سازمان‌های نیکوکاری در بحران‌های سال ۱۴۰۴، ضرورت توجه به ظرفیت‌های مدیریتی، منابع مالی و سرمایه انسانی را برای حفظ تداوم فعالیت و اثرگذاری اجتماعی سازمان‌ها برجسته کرده بود.
بر همین اساس، رویداد «ضرب‌آهنگ پایداری» با هدف بررسی نقش سه عامل به‌هم‌پیوسته «استاندارد و ساختار سازمانی»، «منابع و تامین مالی» و «سرمایه انسانی» در پایداری سازمان‌های نیکوکاری طراحی شد. یکی از ویژگی‌های این رویداد، مشارکت ۲۱ سازمان نیکوکاری و مردم‌نهاد دارای گواهی اعتماد افرا در طراحی محتوا و اجرای برنامه بود. در فرایند آماده‌سازی رویداد، بیش از ۳۵ جلسه حضوری و آنلاین برای شناسایی مسائل مشترک، تبادل تجربه و تدوین محتوای برنامه برگزار شد.
این رویداد در سه بخش اصلی شامل پنج ارائه تخصصی با عنوان «قطعه‌های ضرب‌آهنگ پایداری»، چهار میزگرد هم‌اندیشی با عنوان «هم‌نوازی» و پنل گفت‌وگوی پایانی با عنوان «هم‌آوایی» برگزار شد. در بخش ارائه‌ها، مسیر هشت‌ساله فعالیت افرا، یافته‌های گزارش‌های وضعیت سازمان‌های نیکوکاری در بحران‌ها، تجربه‌های مشترک سازمان‌ها در زمینه تأمین مالی و ارتباط با حامیان، چالش‌های پایداری سرمایه انسانی و رویکردهای حمایت مالی از سازمان‌های نیکوکاری مورد بررسی قرار گرفت.
موسسه مدیریت نواندیش برنا نیز با هدف معرفی رویکرد خود در حمایت مالی هوشمند از سازمان‌های نیکوکاری و مشارکت در گفت‌وگوهای تخصصی پایداری در این رویداد حضور یافت. فاطمه حسینی‌پور، عضو هیئت‌مدیره برنا، در یکی از ارائه‌های اصلی به معرفی ماموریت و مسیرهای حمایت مالی این موسسه پرداخت. همچنین فرید فولادی، رئیس هیئت‌مدیره برنا، در پنل تخصصی پایانی درباره ضرورت توسعه مدل‌های تأمین مالی پایدار، تنوع منابع و اهمیت روایت اثربخشی سازمانی سخن گفت. اعضای هیئت‌مدیره برنا نیز در میزگردهای هم‌اندیشی رویداد مشارکت داشتند.
معرفی رویکرد برنا در حمایت مالی هوشمند از سازمان‌های نیکوکاری
در پنجمین ارائه رویداد، فاطمه حسینی‌پور، عضو هیئت‌مدیره موسسه برنا، با تشریح ارتباط میان شیوه‌های حمایت مالی و پایداری سازمان‌های نیکوکاری، به معرفی این موسسه و رویکرد آن در تخصیص هدفمند منابع مالی پرداخت.
حسینی‌پور با اشاره به تجربه هشت‌ساله موسسه افرا در ارزیابی و همراهی با سازمان‌های نیکوکاری توضیح داد که یکی از چالش‌های مهم این سازمان‌ها، نبود دسترسی کافی به منابع مالی پایدار و هدفمند برای توسعه ظرفیت‌های سازمانی است؛ مسئله‌ای که می‌تواند با وجود دانش تخصصی، برنامه‌های مناسب و تلاش‌های مستمر، مانع تحقق نتایج مورد انتظار شود.
او شکل‌گیری برنا را پاسخی به بخشی از این نیاز دانست و تأکید کرد که برنا با هویتی مستقل و نقشی مکمل در کنار افرا فعالیت می‌کند و هدف آن، کمک به سازمان‌های نیکوکاری برای حل مسائل، تقویت ظرفیت‌ها و توسعه اثر اجتماعی از طریق تخصیص هدفمند منابع مالی است.
حسینی‌پور در تشریح رویکرد برنا گفت: «پایداری فقط به معنای تأمین منابع امروز نیست؛ بلکه به معنای ساختن ظرفیت لازم برای پاسخ‌گویی به نیازهای فردا و تداوم اثر اجتماعی در آینده است.»
به گفته او، برنا با رویکرد «مسیر هوشمند اثرگذاری»، به دنبال ایجاد ارتباطی هدفمند میان حامیان کلان و سازمان‌های نیکوکاری است؛ ارتباطی که در آن شناخت وضعیت سازمان، بررسی مسئله و راه‌حل پیشنهادی، تصمیم‌گیری درباره حمایت، تخصیص منابع و پیگیری نتایج در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند.
در این الگو، حمایت مالی صرفاً به تأمین هزینه یک فعالیت محدود نمی‌شود؛ بلکه متناسب با مسئله سازمان طراحی می‌شود تا بتواند به تقویت ظرفیت‌های درونی، حفظ تداوم فعالیت یا گسترش دامنه اثر اجتماعی آن کمک کند.
عضو هیئت‌مدیره برنا همچنین سه مسیر اصلی حمایت این موسسه را تشریح کرد:
- حمایت توسعه‌محور: برای تقویت و گسترش دامنه یا کیفیت اثر اجتماعی سازمان‌ها از طریق طرح‌های مشخص.
- تحول ساختاری: برای توسعه زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های مدیریتی و عملیاتی موردنیاز سازمان‌ها.
- پایداری فعالیت: برای کمک به تداوم فعالیت‌ها و خدمات سازمان‌هایی که با مسائل مرتبط با تأمین منابع روبه‌رو هستند.
حسینی‌پور تاکید کرد که نقطه آغاز بررسی درخواست‌ها در برنا، شناخت مسئله خود سازمان است و نوع حمایت با توجه به شرایط، ظرفیت‌ها و راه‌حل پیشنهادی تعیین می‌شود.
او در ادامه، فرایند بررسی و تصمیم‌گیری درباره حمایت مالی را تشریح کرد. در این فرایند، پس از بررسی اولیه درخواست و تناسب آن با رویکرد برنا، ارزیابی سازمان بر اساس استاندارد افرا به شناخت دقیق‌تر وضعیت مدیریتی و ساختاری آن کمک می‌کند. سپس طرح پیشنهادی تکمیل و پس از بررسی در کمیته حمایت، درباره نوع و چارچوب همکاری تصمیم‌گیری می‌شود.
به گفته حسینی‌پور، برنا قصد ندارد جایگزین حامیان فعلی سازمان‌های نیکوکاری شود؛ بلکه تلاش می‌کند از طریق حمایت‌های هدفمند و زمان‌مند، به این سازمان‌ها در ایجاد ظرفیت لازم برای جذب حمایت پایدار کمک کند.
او همچنین به برنامه برنا برای فراهم‌کردن آموزش‌های مرتبط با طراحی و مدیریت پروژه برای سازمان‌های نیکوکاری اشاره کرد.
فرید فولادی: تأمین مالی باید به فرایندی مستمر در سازمان‌های نیکوکاری تبدیل شود
در بخش پایانی رویداد، پنل تخصصی «هم‌آوایی» با حضور فرید فولادی، رئیس هیئت‌مدیره موسسه برنا، بهزاد ابوالعلایی، متخصص و مشاور منابع انسانی، جواد میلانی، مدیرعامل موسسه تسکین، نسیم طهرانی، متخصص و مشاور سیستم‌سازی، و لیلی ارشد، مددکار و فعال اجتماعی، برگزار شد.
این پنل با تسهیل‌گری سهیل یاسائی، راهبر ارتباطات موسسه افرا، به بررسی ابعاد مختلف پایداری سازمان‌های نیکوکاری از منظر مدیریت، منابع انسانی، استانداردسازی، تأمین مالی و تجربه‌های فعالیت اجتماعی اختصاص داشت.
فرید فولادی در پاسخ به پرسشی درباره ضرورت بازنگری در مدل‌های حمایت مالی از سازمان‌های نیکوکاری با توجه به بحران‌های متعدد و پیچیدگی شرایط اقتصادی و اجتماعی، تأکید کرد که پایداری سازمانی مفهومی فراتر از بقای سازمان دارد و به معنای حفظ توان ادامه فعالیت و حرکت در مسیر توسعه است.
او با اشاره به اهمیت تأمین مالی در شرایط کنونی، بر ضرورت تبدیل آن به یکی از فرایندهای اصلی و مستمر سازمان‌های نیکوکاری تأکید کرد و توضیح داد که جذب منابع نباید فعالیتی مقطعی و وابسته به شرایط کوتاه‌مدت باشد؛ بلکه باید به‌عنوان فرایندی تکرارپذیر در ساختار سازمان تعریف شود.
رئیس هیئت‌مدیره برنا، تنوع‌بخشی به منابع مالی و گسترش ارتباط با گروه‌های مختلف حامیان را از عوامل مهم پایداری دانست و بر ضرورت حرکت سازمان‌های نیکوکاری و مردم‌نهاد به سمت توسعه الگوهای تأمین مالی جمعی (Crowdfunding) تأکید کرد.
به گفته فولادی، تجربه مواجهه سازمان‌های نیکوکاری با بحران‌ها نشان داده است که تنوع منابع مالی می‌تواند در کاهش آسیب‌پذیری و حفظ ظرفیت تداوم فعالیت آن‌ها نقش مهمی ایفا کند.
او همچنین گزارش‌دهی شفاف و دقیق را از الزامات تأمین مالی پایدار دانست و بر ضرورت پیوند میان گزارش‌دهی مالی و اثربخشی سازمانی تأکید کرد. از نگاه فولادی، گزارش‌دهی به حامیان نباید صرفاً به بیان میزان منابع جذب‌شده و نحوه هزینه‌کرد آن‌ها محدود شود؛ بلکه سازمان‌ها باید بتوانند نشان دهند منابع مالی دریافت‌شده چه نتایج و اثراتی در تحقق مأموریت اجتماعی آن‌ها ایجاد کرده است.
فولادی در ادامه، با اشاره به اهمیت روایت اثربخشی، روابط عمومی را یکی از ارکان ضروری فعالیت سازمان‌های نیکوکاری معرفی کرد و بر لزوم توسعه ظرفیت‌های ارتباطی و تنوع‌بخشی به شیوه‌های گزارش‌دهی و انتقال تجربه تأکید داشت.
او همچنین در پاسخ به پرسشی درباره محدودیت سرمایه انسانی در بخش روابط عمومی بسیاری از سازمان‌های نیکوکاری، به ظرفیت‌های هوش مصنوعی برای تسهیل تولید محتوا و تقویت فعالیت‌های ارتباطی اشاره کرد. با این حال، تأکید داشت که بهره‌گیری مؤثر از این فناوری مستلزم وجود سیستم‌ها و فرایندهای مناسب در سازمان است تا بتوان از آن برای بهبود فعالیت‌های روابط عمومی و روایت اثربخشی استفاده کرد.
مشارکت اعضای هیئت‌مدیره برنا در میزگردهای هم‌اندیشی
بخش دیگری از رویداد «ضرب‌آهنگ پایداری» به برگزاری چهار میزگرد هم‌اندیشی موازی با عنوان «هم‌نوازی» اختصاص داشت که اعضای هیئت‌مدیره موسسه برنا نیز در این بخش از برنامه حضور و مشارکت داشتند.
این میزگردها با حضور مدیران و کارشناسان سازمان‌های نیکوکاری و مردم‌نهاد در چهار محور «سرمایه انسانی»، «منابع وتامین مالی»، «حامیان و گزارش‌دهی» و «استانداردسازی» برگزار شدند.
هدف از برگزاری این میزگردها، فراهم‌کردن فضایی برای گفت‌وگوی مستقیم، تبادل تجربه و بررسی مسائل مشترک سازمان‌های نیکوکاری بود. در این بخش، شرکت‌کنندگان فرصت داشتند مسائل و تجربه‌های خود را در زمینه مدیریت منابع، ارتباط با حامیان، تقویت زیرساخت‌های سازمانی و تداوم فعالیت‌ها با یکدیگر به اشتراک بگذارند.
مشارکت اعضای هیئت‌مدیره برنا در این گفت‌وگوها نیز در امتداد رویکرد این موسسه برای شناخت دقیق‌تر مسائل سازمان‌های نیکوکاری و توجه به نیازها و ظرفیت‌های واقعی آنان در طراحی حمایت‌های مالی قرار داشت.
تاکید بر پیوند استاندارد، منابع مالی و سرمایه انسانی در پایداری سازمان‌ها
رویداد «ضرب‌آهنگ پایداری» با ترکیب ارائه‌های تخصصی، تجربه‌های مشترک سازمان‌های نیکوکاری، میزگردهای هم‌اندیشی و پنل پایانی، فرصتی برای بررسی ابعاد مختلف پایداری و تقویت گفت‌وگو میان سازمان‌های مردم‌نهاد، حامیان و متخصصان فراهم کرد.
حضور موسسه برنا در این رویداد، با معرفی رویکرد حمایت مالی هوشمند و مشارکت در گفت‌وگوهای تخصصی درباره تأمین مالی پایدار، بر اهمیت پیوند میان منابع مالی، ظرفیت سازمانی و اثربخشی اجتماعی تأکید داشت.
این رویکرد در راستای ماموریت برنا برای کمک به تخصیص هدفمند منابع مالی، تقویت زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های سازمان‌های نیکوکاری و فراهم‌کردن زمینه تداوم و توسعه اثر اجتماعی آن‌ها قرار دارد.
